Het dreigingsniveau

Interviewer: Het nieuwe Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland is verschenen, een halfjaarlijkse publicatie van de Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid, de NCTV. Wat zijn de belangrijkste bevindingen deze keer? En wat betekenen die bevindingen voor het dreigingsniveau? Daarover spreken twee redacteuren van het DTN, werkzaam bij de afdeling Analyse Nationale Veiligheid van de NCTV. Om te beginnen, de NCTV brengt sinds 2005 dit DTN uit. Met welk doel gebeurt dat? 

Spreker 2: Voorheen hadden verschillende overheidsorganen eigenlijk allemaal hun eigen inzichten en informatie over de terroristische dreiging die Nederland kon raken. We zagen eigenlijk begin 2000, na de aanslagen van 9/11 maanden en na de aanslagen in Madrid, dat er meer behoefte kwam aan een soort integraal dreigingsbeeld. En die taak het opstellen en coördineren van het Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland, is vervolgens bij de NCTV belegd. De NCTV zorgt niet alleen voor de ontwikkeling van helder en eenduidig beleid op het vlak van terrorismebestrijding, maar heeft ook een centrale rol in het informeren hierover richting relevante politici, beleidsmakers, maar ook de bevolking en het bedrijfsleven. De openbare versie van het DTN is dus een belangrijk instrument om niet alleen het algemene publiek, maar ook de Tweede Kamer te informeren over de ernst, de omvang en de richting van de terroristische dreiging. 

Interviewer: Op basis van het DTN wordt ook het dreigingsniveau vastgesteld. Dat blijft deze keer niveau vier van vijf. Dat betekent dat de kans op een aanslag in Nederland reëel is. Wat maakt dat het niveau nu vier is? 

Spreker 3: Er is in Nederland nog steeds sprake van een substantiële terroristische dreiging. De jihadistische dreiging tegen Nederland blijft aanwezig, ook al is deze waarschijnlijk tijdelijk verminderd en blijft een terroristische dreiging uitgaan van rechtsextremisten en van een klein deel van de anti-institutionele beweging. Ook kunnen aanslagplegers gedreven worden door persoonlijke omstandigheden of handelen uit een fascinatie voor nihilistisch geweld. 

Interviewer: Nu zeg je de dreiging van jihadisme is afgenomen. Misschien tijdelijk. We zien ook minder aanslagen in Europa. In ieder geval het afgelopen half jaar. Waarom dan toch het dreigingsniveau op vier? 

Spreker 3: We zien inderdaad dat het aantal aanslagen is afgenomen. Dat heeft deels inderdaad te maken met die afgenomen dreiging van het jihadisme. Maar dat is natuurlijk niet het enige waaraan en waar we naar kijken. Er is nog steeds een dreiging vanuit het jihadisme, ook in Nederland zelf, vanuit bepaalde online netwerken. We hebben nog steeds te maken met rechtsextremisme en terroristen die vooral online actief zijn. En we hebben inderdaad een klein deel van de anti-institutionele beweging die de intentie heeft om geweld te gebruiken. En als we al die dreigingen eigenlijk op een bepaalde manier bij elkaar optellen, dan komen we nog steeds uit op het dreigingsniveau vier. 

Interviewer: Je zei net verschillende ontwikkelingen in binnen- en buitenland hebben dus effect op het dreigingsniveau. Laten we die bevindingen eens onder de loep nemen.